Samvinnufélag: Allt sem þú þarft að vita um þetta sérstaka lögform

1. Inngangur: Hvað er samvinnufélag og hvers vegna er það mikilvægt?

Samvinnufélag er lýðræðisleg samtök félagsmanna sem eiga og stjórna fyrirtæki í sameiningu. Samvinnufélagið er sérstök tegund samstarfs og lögaðili vegna þess að það einkennist af einstakri lagalegri uppbyggingu og þeirri staðreynd að félagsmenn taka ákvarðanir og njóta sameiginlegs ávinnings. Þetta sérstaka lagalega form gerir sjálfstæðum frumkvöðlum, bændum, neytendum og öðrum frumkvöðlum kleift að sameina efnislega og viðskiptahagsmuni sína til efnahagslegs ávinnings. Samvinnufélag er sjálfstæð samtök sem sameina fólk eða framleiðendur til að mæta sameiginlegum efnahagslegum, félagslegum eða menningarlegum þörfum. Í þessari handbók munt þú læra hvað samvinnufélag þýðir, hvers vegna það er mikilvægt og hvernig það virkar í reynd.

Við fjöllum um kjarnahugtökin, mismunandi gerðir samvinnufélaga, lagaleg atriði eins og ábyrgðar- og fyrirtækjaskatt og hagnýt dæmi um farsæl hollensk samvinnufélög. Hvort sem þú ert að íhuga að stofna samvinnufélag eða vilt einfaldlega skilja hvernig samvinnufrumkvöðlastarfsemi virkar, þá veitir þessi handbók þér allar nauðsynlegar upplýsingar.

Samvinnufélög sem lögform bjóða upp á einstaka kosti eins og stærðarhagkvæmni, sameiginlegan kaupmátt og lýðræðislegt eftirlit, sem gerir þau að hentugum valkosti við hefðbundnar rekstrarform. Samvinnufélög bjóða upp á stærðarhagkvæmni með sameiginlegum innkaupum eða sölu, sem sparar félagsmönnum peninga. Að auki veita samvinnufélög félagsmönnum sínum aðgang að markmiðum eða mörkuðum sem einstaklingar hefðu ekki getað náð.

2. Samvinnuþýð merking: Kjarnahugtök og skilgreiningar

2.1 Grunnskilgreiningar

Samvinnufélag, opinberlega kallað samvinnufélag, er lögaðili þar sem meðlimir eiga sameiginlega og stjórna fyrirtæki á lýðræðislegan hátt. Í borgaralögum er samvinnufélag skilgreint sem félag með lögpersónu sem hefur það að markmiði að þjóna efnislegum hagsmunum meðlima sinna með viðskiptastarfsemi. Í Hollandi eru þrjár gerðir samvinnufélaga: UA, BA og WA, sem stjórna ábyrgð meðlima. Hvort meðlimir beri ábyrgð eða ekki er samið um við stofnun.

Lykilatriðin eru:

• aðildTil stofnunar þarf að vera minnst tveir félagsmenn.
• Lýðræðisleg stjórnsýsla: Hver félagsmaður hefur atkvæðisrétt á aðalfundi félagsmanna
• SameignFélagsmenn eiga fyrirtækið sameiginlega
• Efnahagslegt markmið: Áhersla á efnislegan ávinning fyrir félagsmenn
• ÞekkingarmiðlunSamvinnufélög uppfylla oft þörfina fyrir þekkingarmiðlun meðal félagsmanna.
• nýsköpunSamstarf innan samvinnufélaga örvar nýsköpun með því að deila hugmyndum og úrræðum.

Auk lýðræðislegrar stjórnarhátta og sameignar er mikilvægt að hafa í huga að samvinnufélagið hefur umsjón með reikningsfærslu, starfsemi og úthlutun hagnaðar meðal félagsmanna sinna.

Samvinnufélag er frábrugðið venjulegu félagi að því leyti að því er heimilt að úthluta hagnaði til félagsmanna, sem er ekki mögulegt í venjulegum félögum. Ókostur samvinnufélags er þó sá að ákvarðanir eru stundum teknar hægar vegna lýðræðislegrar uppbyggingar þess.

2.2 Tengsl við önnur hugtök

Samvinnufélög tengjast öðrum lögformum á eftirfarandi hátt:

• Á móti einkahlutafélagi/hlutafélagiLýðræðisleg stjórnarhættir (einn meðlimur, eitt atkvæði) á móti hluthafavaldi byggðu á fjármagni
• Á móti tenginguMöguleiki á hagnaðardreifingu og áhersla á efnislega hagsmuni frekar en hugsjónaleg markmið
• Á móti samstarfiLögaðili á móti því að vera ekki aðskilinn lögaðili
• Á móti VOFTakmarkaða ábyrgð á móti sameiginlegri og óhlutbundinni ábyrgð
• Á móti gagnkvæmu tryggingafélagiGagnkvæmt tryggingafélag er sérstök tegund trygginga sem tryggir aðeins félagsmenn sína. Líkt og samvinnufélag er það félag með lögaðila, en áherslan er á að tryggja félagsmenn. Stofnun þess og ábyrgð eru lagalega sambærileg við samvinnufélag.

Hugmyndin tengist náið lýðræðislegri stjórnarháttum, þar sem stjórnin gerir samninga fyrir hönd allra félagsmanna, en félagsmenn taka sameiginlega mikilvægustu ákvarðanirnar.

3. Tegundir samvinnufélaga

Til eru mismunandi gerðir samvinnufélaga, hvert með sína eigin áherslu og kosti fyrir félagsmenn. Mörg samvinnufélög eru stofnuð í kringum sameiginlega vöru eða þjónustu, þar sem sameiginlegur eðli vörunnar er kjarninn í samstarfinu. Val á tiltekinni gerð samvinnufélags fer eftir viðskiptahagsmunum og því hvernig félagsmenn vilja vinna saman. Tvær algengustu gerðir samvinnufélaga eru viðskiptasamvinnufélög og frumkvöðlasamvinnufélög.

Samvinnufélag leggur áherslu á að gæta viðskiptahagsmuna félagsmanna sinna. Þetta felur í sér sameiginleg innkaup, samnýtingu auglýsingakostnaðar eða sameiginlega vinnslu á vörum. Með því að vinna saman innan samvinnufélags geta félagsmenn notið góðs af stærðarhagkvæmni og sterkari stöðu á markaðnum. Þessi tegund samvinnufélags er tilvalin fyrir fyrirtæki sem vilja sameina krafta sína til að vinna skilvirkari og spara kostnað.

Samvinnufélag er sérstaklega vinsælt meðal sjálfstætt starfandi frumkvöðla, svo sem lausráðinna einstaklinga. Í þessu formi vinna frumkvöðlar saman að verkefnum eða verkefnum sem þeir geta ekki sinnt sjálfir. Mikilvægur kostur er að viðskiptavinir hafa einn tengilið en meðlimir samvinnufélagsins halda sjálfstæði sínu. Þetta gerir samvinnufélag að sveigjanlegu og aðgengilegu lögformi fyrir fagfólk sem vill vinna saman án þess að gefa upp eigin rekstur.

Auk þessara meginforma eru til aðrar gerðir samvinnufélaga, svo sem neytendasamvinnufélög og framleiðendasamvinnufélög, sem hvert um sig miðar að því að styrkja hagsmuni félagsmanna sinna. Hvort sem form er valið er grundvallarreglan sú að félagsmenn eru sterkari saman og geta áorkað meiru með samvinnu en þeir gætu gert einir og sér.

3. Hvers vegna samvinnufélög eru mikilvæg í hollenskum viðskiptum

Samvinnufélög hafa gegnt lykilhlutverki í hollenska hagkerfinu frá 19. öld. Þau voru stofnuð sem svar við iðnbyltingunni og buðu litlum frumkvöðlum, bændum og verkamönnum leið til að skipuleggja sig gegn markaðsvaldi stórra aðila. Vitund um samvinnufélög sem lögform er að aukast, jafnvel þótt þau séu minna þekkt en aðrar form eins og BV eða NV.

Nútímalegt gildi:

• RabobankStærsti samvinnubanki Hollands með eignir að andvirði meira en 600 milljarða €
• FrieslandCampinaAlþjóðlegt mjólkurfyrirtæki í eigu 16,000 mjólkurbænda
• PLUSMatvöruverslunarkeðja þar sem sjálfstæðir frumkvöðlar vinna saman
• Samvinnufélög geta boðið upp á vörur eða þjónustu sameiginlega, sem gefur meðlimum aðgang að breiðari markaði.

Tölfræði og áhrif: Í Hollandi eru um það bil 2,500 efnahagslega virk samvinnufélög, sem starfa í geirum allt frá landbúnaði til heilbrigðisþjónustu. Þessi samtök þjóna milljónum félagsmanna og velta þeirra nemur samanlagt tugum milljarða evra.

Fríðindi fyrir félagsmenn:

• KostnaðarhlutdeildSameiginlegur kostnaður vegna innkaupa, markaðssetningar og stjórnunar
• Sameiginlegur kaupmátturBetri samningsstaða við birgja
• ÁhættudreifingDreifing áhættu í rekstri frumkvöðlastarfs á marga meðlimi; með samstarfi við aðra meðlimi er tekjum og áhættu dreift á sanngjarnan hátt.
• StærðarhagkvæmniAðgangur að mörkuðum og þjónustu sem ekki er hægt að ná fram einstaklingsbundið

4. Samanburðartafla: Samvinnufélag samanborið við önnur lögform

Aspect	Samvinnufélag	Einkahlutafélag	Association	Samstarf
Ábyrgð	UA/BA/WA afbrigði	Limited	ekkert	Sameiginleg og nokkur
Hagnaðardreifing	Leyft meðlimum	Já, í gegnum arðgreiðslur	Ekki leyfilegt	Beint til samstarfsaðila
Atkvæðisréttur	Demókrataflokkurinn (1 þingmaður = 1 atkvæði)	Byggt á hlutabréfum	Lýðræðisleg	Á hvern félaga
Lögaðili	Já	Já	Já	Nr
Stofnunarkostnaður	Löggiltur skjal krafist	Löggiltur skjal krafist	Engin lögbókanda nauðsynleg	Engin lögbókanda nauðsynleg
Félagsskattur	Já	Já	Nei (nema fyrirtæki)	Nr
Lágmarksfjöldi meðlima	2	1	2	2
Fjármögnun	Félagsmenn eru oft ábyrgðarmenn fyrir lánum; fjármögnun getur verið erfið án skýrra eigna	Fjármögnun með hlutafé eða lánum	Takmarkaðir fjármögnunarmöguleikar, oft háðir framlögum	Fjármögnun frá samstarfsaðilum, oft einkaframlögum

5. Skref fyrir skref: Hvernig samvinnufélag virkar í reynd

Skref 1: Að skilja uppbyggingu og skipulag

Samvinnufélag samanstendur af ýmsum aðilum, hver með sitt hlutverk:

Aðalfundur félagsmanna:

• Æðsta stofnun innan samvinnufélagsins
• Tekur mikilvægar ákvarðanir um breytingar á samþykktum félagsins, skipun stjórnar og ráðstöfun hagnaðar.
• Allir félagsmenn hafa atkvæðisrétt, óháð fjárframlagi þeirra
• Æðsta vald innan samvinnufélags er aðalfundur félagsmanna, þar sem félagsmenn fara með atkvæðisrétt sinn. Félagsmenn koma sér saman um skiptingu hagnaðar innan samvinnufélagsins. Hluti hagnaðarins, umframhagnaðurinn, er greiddur til félagsmanna hlutfallslega.

Stjórn:

• Dagleg stjórnun samvinnufélagsins
• Stjórnin gerir samninga fyrir hönd samvinnufélagsins
• Ábyrgð gagnvart aðalfundi félagsmanna
• Umsjón með daglegum rekstri
• Stjórnarmenn samvinnufélagsins eru skráðir hjá Viðskiptaráði og bera ábyrgð á stjórnun samvinnufélagsins.
• Samvinnufélag getur einnig gert samninga við þriðja aðila, sem verður að koma fram í samþykktum félagsins. Í meginatriðum bera stjórnendur ekki ábyrgð á skuldum sem samvinnufélagið stofnar til, nema í tilfellum óviðeigandi stjórnunar.

Meðlimir:

• Eigendur samvinnufélagsins
• Bæði viðskiptavinur og eigandi fyrirtækisins
• Réttur til upplýsinga og þátttöku

Skref 2: Tegundir ábyrgðar

Þegar samvinnufélag er stofnað þarf að velja á milli þriggja tegunda ábyrgðar:

• Félagsmenn eru algerlega undanskildir ábyrgð á skuldum
• Algengasta form nútíma samvinnufélaga
• Verndar persónulegar eignir félagsmanna
• Ef um samvinnufélag er að ræða, BA eða WA, verður stjórnin að leggja fram lista yfir félagsmenn til Viðskiptaráðsins ár hvert. Athugið: Í ákveðnum tilvikum, svo sem vegna óviðráðanlegrar stjórnunar, getur stjórnarmaður verið gerður persónulega ábyrgur.
• Félagsmenn eru algerlega undanþegnir ábyrgð á skuldum
• Algengasta form nútíma samvinnufélaga
• Verndar persónulegar eignir félagsmanna

BA (takmarkað ábyrgðarfélag):

• Félagsmenn bera ábyrgð upp að fyrirfram ákveðinni upphæð
• Oft notað fyrir samvinnufélög þar sem félagsmenn vilja bera jafnan hlut í áhættunni.
• Hámarksábyrgð er tilgreind í samþykktum félagsins.
• Meðlimir geta borið sameiginlega og hvora ábyrgð
• Líkt og almennt samstarfsskipulag
• Sjaldan notað vegna mikillar áhættu fyrir félagsmenn
• Ef félagsmenn kjósa lögbundna ábyrgð (e. lagbundin ábyrgð (e. law on local debt, WA)) bera þeir sameiginlega og jafna ábyrgð á skuldum sínum.
• Meðlimir geta borið sameiginlega og hvora ábyrgð
• Líkt og almennt samstarfsskipulag
• Sjaldan notað vegna mikillar áhættu fyrir félagsmenn

Þessar þrjár tegundir ábyrgðar ákvarða hversu fjárhagslega meðlimir bera ábyrgð á skuldum samvinnufélagsins. Samvinnufélag verður að hafa UA, BA eða WA í lok nafns síns í samræmi við ábyrgðarreglur þess.

Ábyrgðarlaus (Undanskilin ábyrgð):

• Félagsmenn eru algerlega undanskildir ábyrgð á skuldum
• Algengasta form nútíma samvinnufélaga
• Verndar persónulegar eignir félagsmanna

BA (takmarkað ábyrgðarfélag):

• Félagsmenn bera ábyrgð upp að fyrirfram ákveðinni upphæð
• Oft notað í samvinnufélögum þar sem félagsmenn vilja bera jafnan hlut í áhættunni.
• Hámarksábyrgð er tilgreind í samþykktum félagsins.

Lögbundin ábyrgð (WA):

• Meðlimir geta borið sameiginlega og hvora ábyrgð
• Líkt og almennt samstarfsskipulag
• Sjaldan notað vegna mikillar áhættu fyrir félagsmenn

3. skref: Stofnun og skráning

• Samvinnufélag er stofnað formlega með því að semja löggilt skjal og skrá það hjá Viðskiptaráðinu.
• Löggiltur borgarfulltrúi semur stofnskjal
• Samþykktir félagsins eru innifaldar í skjalinu
• Löggiltur borgarfulltrúi skráir alla félagsmenn sem meðstofnendur
• Löggiltur skjal inniheldur samþykktir samvinnufélagsins, þar sem mikilvægir samningar og reglur eru settar fram. Löggiltur skjalavörður verður að breyta samþykktum samvinnufélagsins til að geta gert breytanlega samninga. Þegar samvinnufélag er stofnað eru skilyrði fyrir aðild einnig sett fram í samþykktunum.
• Löggiltur borgarfulltrúi semur stofnskjal
• Samþykktir félagsins eru innifaldar í skjalinu
• Löggiltur dómari telur alla félagsmenn sem meðstofnendur
• Löggiltur skjal inniheldur samþykktir samvinnufélagsins, þar sem mikilvægir samningar og reglur eru settar fram. Löggiltur skjalavörður verður að breyta samþykktum samvinnufélagsins til að gera breytanlega samninga. Þegar samvinnufélag er stofnað eru skilyrði fyrir aðild einnig sett fram í samþykktunum.
• Löggiltur borgarfulltrúi semur stofnskjal
• Samþykktir félagsins eru innifaldar í skjalinu
• Löggiltur dómari telur alla félagsmenn sem meðstofnendur

Skylduskráningar:

• Skráning hjá Viðskiptaráði innan 8 daga
• Sækja um VSK-auðkennisnúmer ef við á
• Skráning sem raunverulegir eigendur (UBO) er skylda
• Öll leyfi sem eru sértæk fyrir atvinnugreinina
• Samvinnufélagið verður að vera skráð í viðskiptaskrá til að geta starfað formlega.
• Skráning hjá Viðskiptaráði innan 8 daga
• Sækja um VSK-auðkennisnúmer ef við á
• Skráning sem raunverulegir eigendur (UBO) er skylda
• Öll leyfi sem eru sértæk fyrir atvinnugreinina

Skattskyldur:

• Skattur samvinnufélaga: staðlað gjald gildir
• VSK skráning fyrir veltu yfir 20,000 €
• Launagjöld ef starfsfólk er í vinnu. Samvinnufélög verða að uppfylla lagaskyldur um stjórnsýslu og ársreikninga. Samvinnufélögin eru skyldug til að útbúa ársreikninga árlega.

Stjórnun og ársreikningar fyrir samvinnufélög

Traust stjórnsýsla er burðarás allra samvinnufélaga. Hún er ekki aðeins lagaleg krafa, heldur tryggir hún einnig að samvinnufélagið geti starfað gagnsætt og ábyrgt gagnvart félagsmönnum sínum og utanaðkomandi aðilum. Hvort sem um er að ræða samvinnufélag með takmarkaðri ábyrgð (BA), lögbundinni ábyrgð (WA) eða undanskildri ábyrgð (UA), eru stjórnsýslulegar skyldur nauðsynlegur þáttur í frumkvöðlastarfi samvinnufélaga.

7. Hagnaður og skattar í samvinnufélögum

Fjárhagsleg uppbygging samvinnufélags er einstök og býður félagsmönnum upp á ýmis tækifæri til að njóta góðs af sameiginlegum árangri. Hagnaður samvinnufélags samanstendur af tveimur hlutum: hagnaði af útvíkkun samvinnufélagsins og hagnaði samvinnufélagsins sjálfs. Útvíkkunarhagnaðurinn er sá hluti hagnaðarins sem greiddur er beint til félagsmanna samvinnufélagsins, oftast byggt á framlagi þeirra eða vinnu sem þeir hafa unnið innan samvinnufélagsins. Þetta tryggir að félagsmenn njóti beins hags af viðleitni þeirra og samstarfi.

Hinn hlutinn er hagnaðurinn sem eftir stendur innan samvinnufélagsins. Þennan hagnað má nota til fjárfestinga í rekstrinum, svo sem til stækkunar, nýsköpunar eða styrkingar á fjárhagsstöðu. Samvinnufélagið getur einnig ákveðið að úthluta hluta af þessum hagnaði til félagsmanna, allt eftir því sem kveðið er á um í samþykktum félagsins.

Hvað varðar skatta greiðir samvinnufélagið tekjuskatt af hagnaði sem eftir stendur eftir úthlutun óráðstafaðs hagnaðar. Þetta gerir samvinnufélagið sambærilegt við aðra lögaðila eins og einkahlutafélög. Félagsmenn samvinnufélagsins sem starfa sem sjálfstætt starfandi frumkvöðlar, til dæmis með einkafyrirtæki, greiða tekjuskatt af eigin hagnaði, þar með talið þeim hluta sem þeir fá sem framlengdan hagnað frá samvinnufélaginu.

Að auki verður samvinnufélagið að skrá sig hjá skattyfirvöldum og fær úthlutað virðisaukaskattsnúmeri. Samvinnufélagið er skylt að skila virðisaukaskattsskýrslum af veltu sinni. Félagsmenn samvinnufélagsins geta einnig verið sjálfstætt starfandi í virðisaukaskattsskyni og verða þá að innheimta virðisaukaskatt við reikningsfærslu til samvinnufélagsins. Þetta tryggir að skattaleg staða bæði samvinnufélagsins og félagsmanna þess sé skýr og gagnsæ, sem gerir báðum kleift að njóta fulls ávinnings af samvinnustarfsemi.

6. Algengar misskilningar um samvinnufélög

Misskilningur 1: Samvinnufélög eru aðeins fyrir bændur og mjólkuriðnaðinn. Þótt landbúnaðarsamvinnufélög séu sögulega mikilvæg, þá eru nú til samvinnufélög í nánast öllum geirum: orku, heilbrigðisþjónustu, smásölu, flutningum og þjónustu. Til dæmis geta sjálfstætt starfandi einstaklingar unnið saman í samvinnufélagi til að afla sér verkefna í sameiningu.

Misskilningur 2: Samvinnufélög mega ekki hagnast Samvinnufélögum er að vísu heimilt að úthluta hagnaði til félagsmanna sinna. Munurinn á samtökum er sá að úthlutun hagnaðar er heimil, að því tilskildu að það sé gert í samræmi við samþykktir félagsins og í þágu hagsmuna félagsmanna.

Misskilningur 3: Allir félagsmenn bera alltaf persónulega ábyrgð Í tilviki UA (án ábyrgðar) bera félagsmenn enga ábyrgð á skuldum samvinnufélagsins. Fyrrverandi félagsmenn eru einnig undanskildir ábyrgð eftir að félagsaðild þeirra lýkur.

Pro þjórfé: Forðastu þennan misskilning með því að veita skýrar upplýsingar strax í upphafi um valið form ábyrgðar og möguleikana innan samvinnulíkansins.

7. Hagnýtt dæmi: Vel heppnað hollenskt samvinnufélag

Dæmisaga: FrieslandCampina – frá staðbundnum mjólkurverksmiðjum til alþjóðlegs samvinnufélags

Upphafsstaða (1871): Kjórbændur á staðnum í Frísland stofnuðu lítil samvinnufélög til að vinna og selja mjólk í sameiningu. Einstakir bændur voru of litlir til að semja beint við stóra kaupendur.

Skref að árangri:

1. Staðbundið samstarfBændur innan ákveðins svæðis sameinuðu mjólk sína
2. Sameiginlega afurðin, þ.e. mjólkurvörur, myndar grunninn að samstarfinu innan samvinnufélagsins og er kjarninn í sameiginlegum rekstri fyrirtækisins.
3. Sameiningar og stærðarhagkvæmniMinni samvinnufélög sameinuðust og urðu svæðisbundnir aðilar
4. AlþjóðavæðingÚtrás á erlenda markaði til að bæta sölutækifæri
5. Nýsköpun og nútímavæðingFjárfestingar í tækni og vöruþróun
6. Stefnumótískar yfirtökurVöxtur með yfirtökum heima og erlendis

Núverandi niðurstöður (2023):

Aspect	Fjöldi/upphæð
Fjöldi félagsmanna (mjólkurbændur)	16,000
Árleg velta	13 milljarður evra
Rekstrarlönd	100
Starfsmenn um allan heim	23,000
Mjólkurvinnsla á dag	36 milljónir lítra

Þetta dæmi sýnir hvernig samvinnufélag getur vaxið úr staðbundnu samstarfi í alþjóðlegt fyrirtæki, þar sem meðlimir njóta góðs af stærðarhagkvæmni og sterkari markaðsstöðu.

8. Algengar spurningar um merkingu samvinnufélags

Spurning 1: Hver er munurinn á samvinnufélagi og félagi? Samvinnufélag getur úthlutað hagnaði til félagsmanna sinna og einbeitt sér að efnislegum hagsmunum, en félagasamtök stefna að hugsjónarlegum markmiðum og mega ekki úthluta hagnaði. Báðir hafa lögaðilarétt og lýðræðislega stjórnunarfyrirkomulag.

Spurning 2: Geta samvinnufélög úthlutað hagnaði til félagsmanna? Já, það er mikilvægur munur frá félögum. Samvinnufélög mega úthluta hagnaði til félagsmanna, að því tilskildu að það sé tekið fram í samþykktum félagsins og gert sé í samræmi við samþykktan skiptingarlykil.

Spurning 3: Hvaða skatta greiðir samvinnufélag? Samvinnufélag er skattskyldt fyrirtækjaskatti (25.8% af hagnaði umfram €395,000), virðisaukaskatti af veltu og launaskatti ef það hefur starfsfólk í vinnu. Samvinnufélagið greiðir þessa skatta á sama hátt og aðrir lögaðilar.

Spurning 4: Hentar samvinnufélag sjálfstætt starfandi einstaklingum? Já, sjálfstætt starfandi frumkvöðlar geta stofnað samvinnufélag til sameiginlegra innkaupa, samningsbundinna yfirtöku eða samnýtingar skrifstofuhúsnæðis. Athugið að þetta getur haft áhrif á almannatryggingar og framlög til almannatrygginga.

Spurning 5: Hvernig leysir maður upp samvinnufélag? Samvinnufélag er lagt niður með opinberri ákvörðun aðalfundar, og síðan er það tekið til gjaldþrotaskipta og afskráningar hjá Viðskiptaráði. Eftirstandandi eignir eru úthlutaðar í samræmi við samþykktir félagsins. Við slit eða gjaldþrot geta félagsmenn samvinnufélagsins borið ábyrgð gagnvart samvinnufélaginu sjálfu á hugsanlegum tapi.

9. Niðurstaða: Lykilatriði um merkingu samvinnufélags

Fimm mikilvægustu atriðin varðandi samvinnufélög:

1. Lýðræðislegt eignarhaldMeðlimir eru sameigendur og stjórna lýðræðislega með jöfnum atkvæðisrétti.
2. Sveigjanleg ábyrgðVal á milli UA, BA eða WA ákvarðar persónulega áhættu félagsmanna.
3. Efnahagslegir kostirStærðarhagkvæmni, kostnaðarskipting og sameiginlegur kaupmáttur styrkir markaðsstöðu
4. Úthlutun hagnaðar leyfðÓlíkt félögum geta samvinnufélög úthlutað hagnaði til félagsmanna.
5. Breitt úrval af forritumHentar fyrir ýmsa geirana, allt frá landbúnaði til nútímaþjónustu

Hvenær hentar samvinnufélag? Samvinnufélag hentar vel frumkvöðlum sem vilja vinna saman en halda sjálfstæði sínu, vilja kaupa eða selja sameiginlega eða telja lýðræðislegt eftirlit mikilvægt.

Hvenær hentar það ekki? Fyrir hraða ákvarðanatöku, utanaðkomandi fjárfesta eða þegar meðlimir hafa mjög ólíka hagsmuni sem erfitt er að samræma.

Næsta skref: Ertu að íhuga að stofna samvinnufélag? Hafðu samband við lögmann eða lögmann á Law & Meira fyrir sérsniðnar ráðleggingar. 

Aðgerð: Metið hvort kostir samvinnufrumkvöðlastarfsemi henti viðskiptamarkmiðum ykkar og hvort þið séuð tilbúin að fjárfesta í lýðræðislegri ákvarðanatöku og þátttöku félagsmanna.